بسم الله الرحمن الرحيم

عشق چيست؟ عاشق كيست و معشوق كدام است؟

خواننده‌ي گرامي، ما در اين مجال در پي آن هستيم كه به وسع اندك خويش بر مدار «عشق» قلم را بر مركب انگشتان نشانده و كاغذ را پيرامون «عاشق» رنگين ساخته و فكر و جان را بر محور «معشوق»، به طواف مشغول بسازيم.

قبل از اين كه برداشت اجمالي خويش را از «عشق» در قران كريم و نظر كتاب خدا را راجع به «معشوق» و تعريف آن را از «عاشق»، تقديم بداريم، نكاتي چند را عرضه می‌داريم :

1- كلمات : 1 - عشق، 2- معشوق، 3- عاشق، 4- محبت، 5- محبوب، 6- حبيب، 7- محب، 8- دوست، 9 - دوستي، 10- عاشقتم، 11- دوستت دارم، 12- فدات شم، 13 –  عشق من، را به يكي از پرقدرت‌ترين جستجوگرهاي اينترنتي سپرديم و نتايجي را كه ارائه كرد، قابل ملاحظه بود. نتابج مورد توجه عبارتند از «عناوين» و «مطالبي» كه حول و حوش هر يك از آن كلمات در فضاي مجازي سايبر، ذكر شده است. آن‌هم فقط و فقط به زبان فارسی، و در يكي از جستجوگرهای اينترنتی. در اينجا تأكيد می‌كند كه اين مطالب و عناويني است كه در خصوص انواع و اقسام آن كلمات، تنها در اديان و فرهنگ فارسي‌زبانان، وجود دارد، نه ديگر ساكنين چند ميلياردی زمين. براي مثال نتيجه‌ی به دست آمده براي هر يك از كلماتی را كه ملاحظه فرموديد، تقديم می‌دارد.

1-«عشق»،  1/960/000مرتبه، آن‌هم فقط در زبان فارسي.

2-«معشوق»،  1/161/000مرتبه، "         "        "        ".

3-«عاشق»،  23/900/000مرتبه،       "        "        "        ".

4-«محبت»،   3/180/000مرتبه،        "        "        "        ".

5-«محبوب»،   4/720/000مرتبه،      "        "        "        ".

6-«حبيب»،   10/200/000مرتبه، "    "        "        ".

7-«محب»،   3/380/000مرتبه، "      "        "        ".

8-«دوست»،  23/270/000مرتبه، "   "        "        ".

9-«دوستي»،  000/880/2  2/880/000مرتبه، "    "        "        ".

10-«عاشقتم»، 154/000 مرتبه، "     "        "        ".

11-«دوستت دارم»،  4/410/000مرتبه، "     "        "        ".

12- «فدات شم»، 600/000مرتبه، "  "        "        ".

13- «عشق من»، 1/190/000مرتبه، آن‌هم فقط در زبان فارسي.

ملاحظه مي‌فرماييد كه بيش از يكصد ميليون(100/000/000)، مطلب و عنوان فقط راجع به كلمات سيزده‌گانه‌ي تقديمي، در اينترنت يافت مي‌شود.

2- اكنون تصور بفرماييد كه چند صد ميليارد كلمه و به عبارت درست‌تر بی‌شمار كلمه، از اين كلمات تنها به صورت مكتوب و نه شفاهی، در تاريخ كتابت نوع بشر، اعم از دنياي حقيقي و مجازي، ثبت و ضبط شده است.

ديوان اشعار جمله‌ي شعرا، رمان‌هاي بلند و كوتاه همه‌ي داستان‌نويسان، ضرب‌المثل‌ها، فكاهي‌ها، طنزها‌، هجوها، ترانه‌ها و.و.، در طول تاريخ بشر و در تمام فرهنگ‌ها، اديان، نژادها، رنگ‌ها و قوم و قبيله‌ها، مالامال است از امثال كلمات مورد اشاره كه قطعاً و يقيناً قابل شمارش نخواهند بود، زيرا جمع‌آوري كلمه به كلمه‌ی اين‌ها، از كتاب به كتابِ نوع بشر از اول تا حالا، از محالات مسلم است. تازه اين چنين است در فرهنگ مكتوب به ‌جا ‌مانده از نسل آدم عليه‌السلام، حالا تصور بفرماييد فرهنگ شفاهي ساكنين حداقل شش‌ميليارد نفری جهان را كه برای هر كدام از اين كلمات و براي هر يك از آحاد بشر در طول عمرهاي كوتاه و دراز خود، چقدر وقت و چه تعداد كلمه را صرف به ‌كاربردن امثال كلمات مذكور، ‌كرده است. آيا قابل تصور و تصوير هست، ابدا.

چرا بشر اينهمه در خصوص اين كلمات كه معني و مفهوم آن‌ها خلاصه مي‌شود در دو كلمه‌ي «دوست» و «داشتن»، «دوست‌داشتن»، توجه به خرج داده و اهميت قائل شده است؟.

 دليل آن اين است كه دوست‌داشتن براي بشر ذاتي است، «حب ذات» است» و اكتسابی نيست. يعني آدمی معلم و استاد نديده، دوست مي‌دارد و می‌داند كه بايد دوست بدارد. كما اين‌كه «مكيدن» در نوع بشر، ذاتي است. بدين معني كه هر انساني كه ديده به جهان مي‌گشايد، في‌البداهه و بدون تعليم، دنبال پستان مادر مي‌گردد كه بمكد، چون «مكيدن» در ذات او نهفته است و اگر خداي ناكرده مادري نتواند از شيره‌ي جان خودش به فرزندش شير بدهد و مكيدن او را صادقانه اشباع بكند، لاجرم به جای پستان مادر به وسيله پستانك پلاستيكی و شير گاو و يا گوسفند، نياز جسمي او را به مكيدن برطرف مي‌گرداند كه غيرصادقانه است، چرا ؟ براي اين كه خود تأثير آغوش مادر و خواص شير او براي رشد و نمو نوزاد، غيرقابل بيان است. هرگز و هرگز پستانك و شير خشك و شير حيوان نمي‌توانند جاي آغوش، پستان و شير مادر را پر كنند و به همين جهت است كه بچه‌هايي كه به صورت طبيعي و واقعي شير خورده‌اند به مراتب با آنان كه چنين نبوده‌اند فرق دارند.

3- بنابراين «دوست‌داشتن» حالتي است كه در ذات بشر به وديعه سپرده شده است زيرا خدا خود را دوست داشته است و بشر را آفريده است تا او را دوست بدارد، همانگونه كه در حديث قدسی آمده است:

اي بني‌آدم، جهان را براي تو خلق كرده‌ام و « . . . خلقتك لاجلي»، ولی تو را براي خودم خلق كرده‌ام.

روشن و مسلم است كه كسي و چيزي به غير از خدا و محبت او، سزاوار عشق و محبت برای بشر وجود ندارد.

اين كه بشر زندگي را، دارندگي را، زن، فرزند، مال، منال، تعريف، تمجيد، خوردن، خوابيدن، مسافرت‌رفتن، خنديدن، حتي گريه‌كردن و.و.و، را دوست دارد، نياز به توضيح ندارد، چونكه همه‌ی اين‌ها جزو نيازهاي زندگي روزمره‌ی اوست، بدون اين‌ها نمي‌تواند نفس بكشد، بدين سبب است كه از قبيل آنچه كه برشمرديم را دوست می‌دارد، چون كه خودش را دوست دارد و از اين رو است كه مي‌گويد:

حق من، زندگي من، همسر من، فرزند من، ملك من، منزل من، ماشين من، شغل من و.و....، اين‌ها، عشق من هستند و من عاشق آن‌ها هستم و  دوستشان دارم، ولي غافل از اين است كه تك تك آن چيزها و كساني را كه دوست دارد، تجلي خدا هستند كه معشوق، محبوب و معبود واقعي است. آن‌گونه كه آغوش و پستان مادر، واقعي هستند، بنا براين از آنجا كه اكثر آدم‌ها حقيقت را پيدا نكردند ره افسانه زدند، همگان می‌دانند كه نام ديگر پستانك «گولو» مي‌باشد يعني «گول‌زن» و «فريب‌كار». آری، اسم ديگر غير خدا، كه بشر اشتباهي، آن را دوست دارد و به پرستش آن مشغول است، «اله» است، يعنی همان چيزهايی كه قبل از اين برشمرديم.

پس «عشق» (دوست‌داشتن) ذاتي است، بنابراين آدمي ذاتاً عاشق خلق شده است و قطعاً به شدت تمام، نيازمند معشوق است و هزاران سال است كه به دنبال آن می‌دود تا خود را ارضا بكند. آيا اينك تصديق می‌فرماييد كه عشق حقيقي كه اقليتی بدان دست يافته‌اند و عشق دروغين(عشق‌نما)، كه اكثريت قاطع آدميان، در اشرار و فسادهای آن  غوطه‌ور هستند، ناشي از «حب ذات» فرزندان آدم عليه‌السلام، است.

 با توجه به آنچه كه مورد اشاره قرار گرفت، اينك به عهد خود وفا كرده و نكاتي چند را در تبيين «عشق» در قرآن، «معشوق» در كتاب خدا و «عاشق» مطابق تعليمات اسلام عزيز، تقديم مي‌دارد.

قبل از پرداختن به آيات قرآن و احاديث مربوط به حب، محبت، محبوب و . و . . ، گفتن اين نكته ضروری است كه بايد راجع به معنی عشق نيز، سخنی را يادآور شد :

معنی عشق : اجمالاً مستحضر باشيد كه تاكنون هيچ كس، تعريف دقيق و مستندي را از «دوست‌داشتن»(عشق)، ارائه نكرده است، همان گونه كه تا حالا كسی نتوانسته است تعريف درست و حتمي و مشخصی را از شعر و يا شاعر، بيان كند.

بدانيد كه به اندازه‌ي تعداد بشر، براي عشق، معني وجود دارد، يعنی اگر كسی بتواند از تك تك شش ميليارد نفر انسان ساكن كره‌ی زمين، معنی عشق را سؤال بكند، بايد شش ميليارد تعريف را جمع آوری بكند و معلوم هم نيست كه به معنی صحيح عشق دست يازد. در تعريف شعر و شاعری هم قصه همين است و معنی اين دو، برابری مي‌كند با رقم شاعران طول تاريخ از زمان آدم ابوالبشر تا زماننا هذا، و انواع اشعاری كه سروده‌اند.

در هر حال، قرآن كريم كلمات جايگزين عشق و مشتقات آن را به كار برده كه به چند نمونه از آن‌ها اشاره مي‌شود.

قرآن كريم و مسأله‌ي عشق ؛ آنچه مسلم است كلمه‌ي «عشق» در قرآن كريم به كار نرفته است و شما نمي‌توانيد حتي يك كلمه را به عنوان «عشق»، «عاشق» و «معشوق» در قرآن مجيد پيدا كنيد. برخي از بزرگان احتمال داده‌اند كه ممكن است دليل عدم استفاده از كلمه‌ي عشق كه لغتي عربي است و اين همه مهم است، اين باشد كه عرب جاهليت به شدت تمام مشغول فسق، فجور و فحشا شده بود و شاعران آنان با استفاده از كلمه‌ي عشق، توجيه‌گر فساد و عصيان اعراب عصر جاهليت بودند،  خداوند تبارك و تعالي راضي نشده است كه از اين كلمه استفاده بفرمايد.

اما به جاي كلمه‌ي عشق و مشتقات آن، از كلمه‌ي «محبت» و مشتقات آن، استفاده‌‌ها كرده است كه چهارده (14) آيه از آيات بسياری كه در تأييد اين ادعا، در قرآن مجيد موجود می‌باشد و پنج حديث مستند از احاديث سلامی را به همراه اشعار سيزدگانه‌ای از شاعران متعهد و متدين، تقديم می‌دارد.

اين عشق است كه در آيات بسيارى از قرآن , با واژه  محبت و حب، ود يا  مودت و . و . . . ، از آن ياد شده است. پس شما می‌توانيد به جای هر كدام از كلماتی كه را كه ذكر كرديم، كلمات مورد توجه قرآن را قرار بدهيد.

آيات چهاردگانه‌، عبارتند از :

1-« وَمِنَ النَّاسِ مَن يَتَّخِذُ مِن دُونِ اللّهِ أَندَادًا يُحِبُّونَهُمْ كَحُبِّ اللّهِ وَالَّذِينَ آمَنُواْ أَشَدُّ حُبًّا لِّلّهِ وَلَوْ يَرَى الَّذِينَ ظَلَمُواْ إِذْ يَرَوْنَ الْعَذَابَ أَنَّ الْقُوَّةَ لِلّهِ جَمِيعًا وَأَنَّ اللّهَ شَدِيدُ الْعَذَابِ »، آنان كه ايمان آورده اند در دوستى خدا سخت‌ترند . بقره : 165 .

2-«و الذين تبوؤا الدار و الايمان من قبلهم يحبون من هاجر اليهم و لا يجدون فى صدورهم حاجة مما اوتوا و يؤثرون على انفسهم و لو كان بهم خصاصة» ،و آنان كه پيش از مهاجران در خانه ( دار الهجرة , خانه مسلمانان ) و در ايمان ( خانه روحى و معنوى مسلمانان ) جايگزين شده , مهاجرانى را كهبه سوى ايشان مىآيند دوست دارند و در دل خودشان از آنچه به آنها داده شده است احساس ناراحتى نمى كنند و آنها را بر خويش مقدم مى دارند هر چند خود نيازمند بوده باشند (حشر , آيه 9) .

3-«ان الله يحب التوابين و يحب المتطهرين»، خدا توبه كنندگان را دوست دارد و پاكيزگان را نيز. (بقره , آيه 222) .

4-«و الله يحب المحسنين»، خدا، نيكوكاران را دوست دارد (آل عمران , آيه 148) .

5-«ان الله يحب المتقين»، خدا، پرهيزگاران را دوست دارد، (توبه , آيات 4 و 7) .

6-«و الله يحب المطهرين»، خدا، پاكان را دوست دارد (توبه , آيه 108)

7-«ان الله يحب المقسطين»، خدا، عدالت پيشه كنندگان را دوست. (حجرات , آيه 9 , و سوره ممتحنه , آيه 8)

8-«قل ان كنتم تحبون الله فاتبعونى يحببكم الله و يغفر لكم ذنوبكم»، ای پيامبر (ص)، بگو اگر دوست داريد خدا را، از من پيروى كنيد تا خداوند سبحان شما را دوست بدارد و گناهانتان را ببخشايد  (آل عمران , آيه 31)

9-«فسوف يأتى الله بقوم يحبهم و يحبونه»، به زودی خدا قومی را بياورد كه خدا آنان را دوست دارد و آنان نيز عاشق خدا، هستند. (مائده , آيه 54)

10-«ان الذين آمنوا و عملوا الصالحات سيجعل لهم الرحمن ودا»، آنان كه ايمان آورده‌اند و شايسته‌ها را انجام داده‌اند خداوند بخشايشگر براي آنان دوستى قرار مى‌دهد (مريم ،آيه 96)

11-«و جعل بينكم مودة و رحمة»، در ميان شما با (همسرانتان) دوستى قرار داد و مهر افكند (روم، آيه 21)

12-«همين علاقه و محبت است كه ابراهيم براى ذريه اش خواست» (ابراهيم , آيه 37).

13-«پيغمبر خاتم نيز به دستور خداوند براى خويشانش طلب كرد» (شورى , آيه 23) .

14-« لقد کان لکم فى رسول الله اسوة حسنة لمن کان یرجوا الله و الیوم الاخر و ذکر الله کثیراً، انسان از کسى که به او ارادت و محبت داشته‏ باشد، الگو مى‏پذیرد:  سوره‌ی احزاب آيه‌ی22»

 و اما احاديث مورد نظر :

اول – بريد عجلى مى گويد :

علي‌بن‌ابيطالب عليهما‌السلام مي‌فرمايد :

 انت كما احب، فاجعلني كما تحب. پروردگارا تو آن گونه‌ای كه من دوست دارم، پس مرا آن گونه كه خود می‌پسندی قرار بده.

دوم - علي‌بن‌الحسين عليهما‌السلام مي‌فرمايد :

 اسئلك حب و من يحبك.

 بارالها از تو عشق خودت را می‌خواهم و عشق آن كسی را كه عاشق تو می‌باشد.

سوم – راوی می‌گويد، در محضر امام باقر (ع) بودم :

مسافرى از خراسان كه آن راه دور را پياده طى كرده بود به حضور امام شرفياب شد . پاهايش را كه از كفش درآورد شكافته شده و ترك برداشته بود . گفت به خدا سوگند من را نياورد از آنجا كه آمدم مگر دوستى شما اهل البيت . امام فرمود به خدا قسم اگر سنگى ما را دوست بدارد , خداوند آن را با ما محشور كند و قرين گرداند و هل الدين الا الحب، آيا دين چيزى غير از دوستى است ؟(سفينة البحار , ج 1 , ص 201 , ماده ( حب).

چهارم - مردى به امام صادق ( ع ) گفت :

ما فرزندانمان را به نام شما و پدرانتان اسم مى گذاريم , آيا اين كار , ما را سودى دارد ؟ حضرت فرمودند آرى به خدا قسم : و هل الدين الا الحب مگر دين چيزى غير از دوستى است ؟

پنجم - در زيارتنامه‌ي شهدا رضوان‌الله‌عليهم مي‌خوانيم:

 السلام عليكم يا اولياء‌ الله و احبائه.

و بسيار است مثال‌هايي از اين گونه مصاديقي كه عرضه شد.

بنابراين قرآن كريم «عشق» را نه اين كه رد نكرده است، بلكه به شدت تأييد هم فرموده است ولي از آن به عنوان «حب» ياد كرده است، و حتی راجع به ظالمين و ستمگران می‌فرمايد، ان‌ الله لايحب الظالمين، من (خدا) ستمگران را دوست نمی‌دارم.

حالا ببينيم عشق قرآنی و الهي چيست؟. همان‌گونه كه اشاره شد، كلمه عشق در قرآن كريم به كار نرفته است، اما در احاديث از اين كلمه‌ی افسون‌گر و طناز، استفاده‌ شده است، مثلا حديث قدسی معروفي كه در دوران دفاع مقدس حقيقتاً كاربرد فراوان داشت و سخت مورد استفاده قرار مي‌گرفت كه عبارت است از:

 «من طلبنى وجدنى و من وجدنى عرفنى و من عرفنى احبنى و من احبنى عشقنى و من عشقنى عشقته و من عشقته قتلته و من قتلته فعلى دیته و من على دیته فانا دیته».

 (خداوند فرمود:) هر کس مرا طلب کند، مرا مى‏یابد و هر که مرا بیابد، مرا مى‏شناسد و هر که مرا بشناسد، مرا دوست مى‏دارد و هر کس كه مرا دوست‏بدارد، عاشق من مى‏شود و هر کس عاشقم بشود، من نيز عاشق او مى‏شوم و هر کس را عاشق بشوم، مى‏کشم و هر کس را كه بکشم، خون‌بهای او به گردن من است و هر کس که ديه‌ی او بر عهده‌ی من كه خدا هستم قرار بگيرد، من خودم خون‌بهای او هستم»

نكات مورد توجه حديث مذكور متعدد است از آن جمله:

 1-      براي عاشق‌شدن و عشق‌ورزيدن مي‌بايست طلب كرد و دنبالش رفت.

ادامه . . . :

دیدگاه‌ها   

#1 غزال 1395-10-02 01:41

سلام من اگه بگم ايه دوم سوره شعرا (عسق) معني عشق را ميداد و رمز است
نقل قول کردن
نوشتن دیدگاه
تصویر امنیتی تصویر امنیتی جدید

روز عید فطر كدورت‌ها را دور بریزید

روز عید فطر كدورت‌ها را دور بریزید زادسرجیرفتی: مردم مسلمان با حضور یك‌پارچه در عید فطر تمام كدورت‌ها را دور ریخته و پس از یك ماه عبادت ، دل‌هایشان آماده یك زندگی مملو از معنویت و شادابی می‌شود ادامه . . . گروه استانها / حوزه همدان...

در پاسخ به نامه‌ی پویش مردمی آوای هلیل

در پاسخ به نامه‌ی پویش مردمی آوای هلیل تمدن های تاریخی و مانا، در کنار آب ها و رودخانه‌ها، توسط کسانی که محل استقرار خود را، موطن همیشگی برگزیده اند، ساخته، پرداخته، و عالم گیر شده‌اند. بنابراین استعمال کلمه تمدن هلیل، غلط، غیرراست، و جیرفت زدا خواهد بود. احتمالآ در خاطر مبارکتان باشد که سال های سال...

جنایات سبزِ سیا،موساد،ام آی ۶، 1388

جنایات سبزِ سیا،موساد،ام آی ۶، 1388 بنده‌ شك ‌ندارم ‌كه ‌جریان ‌نفاق، ‌كه ‌دست‌ نیاز به سوی ‌ترامپ ‌دراز كرده ‌است، هیچ آخوندی چه خوب و چه بد مثل خاتمی را، هیچ وقت قبول نداشته و ندارد، طراحان طرح آشتی ملی، به‌ چیزی ‌كمتر از سرنگونی نظام جمهوری ‌اسلامی ‌ایران و تسلط مجدد امریکا، رضایت ‌نخواهند...

نوکر دربست ترامپ، الهی خدا بکشد تو را

نوکر دربست ترامپ، الهی خدا بکشد تو را تو در کمین نشسته‌ای تا انتقام ناکامی‌های چهل ساله‌ات را، از تار، تنبور، وافور، کاباره، رقاصه‌ها، قمار، شراب، مستی‌ها شبانه، خوردن و بردن شاهانه، و . و ...، همه و همه را، از امام و مولا و مقتدای مؤمنان و شهیدان و آزادگان، حضرت امام خامنه‌ای مدظله‌العالی، بگیری، که مثل...

بوی خوش عصیان حزب‌الله، علیه اشرافیگری

بوی خوش عصیان حزب‌الله، علیه اشرافیگری قلم و بیان زادسرجیرفتی, [21.07.17 17:35] https://www.instagram.com/p/BWzzK9djf_b/ زادسرجیرفتی: از عید سعید فطر و شعر حماسی دکتر میثم مطیعی، و سخنان امروز نماینده محترم دانشجویان، قبل از خطبه‌های نماز جمعه، بوی خوش انقلاب و عصیان اهل ولاء، علیه اشرافیگری و کداخداپرستی استشمام می‌شود. به گمانم طولی نکشد که شعار "روحانی امریکایی،...

به امید تودهنی زدن به ترامپ بدکاره

به امید تودهنی زدن به ترامپ بدکاره ما که جزو انقلابیان قبل از پیروزی انقلاب اسلامی هستیم، به راه، آمان و اهدافمان، آگاه، مؤمن، مصمم و جدی بودیم، و اکنون نیز، و تا زنده هستیم ان‌شاءالله چنینیم. بنده و مانند نگارنده، یقین و ایمان داشتیم که شکنجه دیدن در راه خدا، ثواب دارد، سرباز امام زمان علیه‌السلام...

امریکا که ایران نیست که رئیس جمهورش

امریکا که ایران نیست که رئیس جمهورش امریکا که مثل کشور ما که نیست که رئیس جمهور بتواند حتی خدای‌ناکرده ساز مخالف نظام جمهوری اسلامی ایران را هم، کوک کند. یا عناصر مخالف اصل نظام را، مسؤولیت بدهد. یا مقابل حکومت پنهان (رهبری) امریکا بایستد، هرگز، کما...

دغدغه‌هایی از فضای مجازی کشور(2)

دغدغه‌هایی از فضای مجازی کشور(2) اغلاط املایی تا دلتان بخواهد. زیاد خوانده و می‌خوانیم که "خواهش می‌کنم"، را خواهشاً می‌نویسند؟ "ثانیا"، را دوماً، "ثالثاً" را سوماً، ...، "تاسعاً"، را نهماً، و قس علی هذا. حالا هرچه بگویید آقا، در زبان فارسی تنوین نداریم. شما دکتر شدید، فوق لیسانس گرفتید، نماینده مجلس بوده‌اید، باید...

طنز کمدین ها، و عصبی شدن اصلاح‌طلبان

طنز کمدین ها، و عصبی شدن اصلاح‌طلبان در استخر اختصاصی فرح دیبا در کوشک، و در حال شنا و در کمال سلامت جسم و تن، دعوت حق را لبیک گفته است، و اینک کسی نمی‌تواند به سبب مرگ اینچنینی آن مرحوم، بر نظام مردمسالاری دینی، انقلاب اسلامی، امام خامنه‌ای عظیم‌الشأن مدظله‌العالی، انقلابیون ولایتمدار، حزب‌الله راستین، اصول‌گرایان...

بگویند ... آقازاده جاسوس است تعجب ...

بگویند ... آقازاده جاسوس است تعجب ... كسانی در انگلستان موفق شدند دكترا بگیرند كه تز دكتراشان را آنان برایشان معین كرده‌اند و اطلاعات ریز را از اینان گرفته‌اند، مثلاً گفته‌اند شما تز دكترایت را راجع به ایلات و قبایل ایرانی، شما راجع به ساخت و ساز مسكن در ایران، شما راجع به عملكرد سپاه پاسداران از...